headershadow

Latest Blogposts

Instabiele Rug?! De Belangrijkste Tip!

 

Heb jij een instabiele rug? Of heb je van een therapeut gehoord dat je een instabiele rug hebt? Dan heb ik de belangrijkste tip voor je!

Steeds vaker wordt binnen de Fysiotherapie de term instabiliteit van de lage rug aangewezen als oorzaak van rugklachten. Vooral bij chronische lage rugpijn zou vaak de instabiliteit van de onderrug zorgen voor de rugklachten.

Maar wat is een instabiele rug eigenlijk en als je rug instabiel is wat kan je er dan het beste aan doen?! Op die vragen geef ik in dit artikel antwoord.

 

Wat is een instabiele rug?

Je rug wordt gevormd op een opeenstapeling van wervels met de daartussen gelegen tussenwervelschijven. Door de gewrichtsvlakken van de wervel en de tussenwervelschijven liggen de wervels netjes in één lijn.

Daarnaast wordt de rug door een samenspel van de gewrichtskapsels, banden en omliggende spieren de wervels bij elkaar gehouden. Deze structuren houden zo samen de rug stabiel tijdens alle bewegingen die je maakt met je rug.

 

Bouw Stabiele Rug Wervelkolom

 

Wanneer echter één van deze structuren minder goed functioneert en wervels ten opzichte van elkaar niet meer stabiel worden gehouden of kunnen bewegen spreken we ook wel van een instabiele rug.

In medische termen wordt dit ook wel een klinische instabiliteit genoemd.

Het verzorgen van de stabiliteit door de bovengenoemde structuren kan worden onderverdeeld in twee vormen van stabiliteit. Dit onderverdeling is erg belangrijk in je benadering van je rugklachten!

 

1.     Mechanische instabiele rug

De mechaniek of ook wel bouw van je rug maakt zorgt als eerste en belangrijkste deel voor de stabiliteit van je rug. De mechaniek van je rug wordt gevormd door de gewrichten van je wervels (facet gewrichten), het gewrichtskapsel, de tussenwervelschijven en de omliggende banden.

Het meest voorkomende verschijnsel bij verlies aan stabiliteit door één van deze structuren is een verschuiving van één van de wervels naar voren. Dit wordt ook wel een spondylolisthesis genoemd. Een spondylolisthesis komt het vaakst voor in de lage rug bij de onderste twee rug niveau’s (L4-L5, L5-S1).

 

Instabiele Rug door Spondylolisthesis

 

Klachten die kunnen optreden bij een spondylolisthesis zijn vergelijkbaar met de klachten bij een functioneel instabiele rug. Door specifiek onderzoek van een Fysiotherapeut, Manueel Therapeut kan het vermoeden worden versterkt. Waarna op basis van een Röntgen foto een bevestiging kan worden gegeven.

De behandeling van een spondylolisthesis is in eerste instantie hetzelfde als bij een functioneel instabiel rug. Die behandeling lees je verder in dit artikel. In slechts enkele, ernstigere gevallen is een het vastzetten van de wervels (spondylodese) door middel van operatie noodzakelijk.

 

2.     Functionele instabiele rug

De rug wordt functioneel in balans gehouden door met name de dieper gelegen spieren rond de wervels. Het soepel aan kunnen spannen zorgt ervoor dat je rug soepel beweegt en de belasting op de andere structuren minimaal is!

Er zijn voornamelijk twee dieper gelegen spieren die samen ook wel je korset vormen van je lage rug. Dat zijn ook wel;

- Diepe dwarse buikspier ook wel m. Transversus Abdominus

- Diepe rugpier ook wel mm. Multifidi

 

Functionele Stabiliteit

 

De belangrijkste eigenschap van deze spieren is dat ze van wervel naar wervel bevestigd zijn, waardoor ze elke wervel ten opzichte van elkaar kunnen “stabiliseren”. In tegenstelling tot de grote rechte buikspier en rugspieren die door hun aanhechtingspunten vooral een functie voor beweging hebben.

Hier komt ook het idee vandaan dat je nog zulke sterke buikspieren kan hebben, maar je rug toch instabiel kan zijn! Bij “verkeerd” gebruik van je korset en daarbij functionele stabiliteit zal je rug alsnog kwetsbaar kunnen zijn.

 

Instabiele Rug vs. Stabiele Rug

 

Symptomen instabiele rug

Wanneer de dieper gelegen spieren je rug niet functioneel stabiel kunnen houden kan dat dus leiden tot lage rugpijn. De symptomen die daarbij ontstaan zijn niet bij iedereen gelijk. Maar uit onderzoek blijken onderstaande symptomen bij een instabiele rug het meest passend.

 

  • Instabiel gevoel onderrug
  • Het gevoel dat het in de rug kan schieten
  • Pijn onderin de rug
  • Pijn bij lang staan, slenteren en lang liggen
  • Startpijn bij opstaan na lang zitten
  • Stijfheid in de lage rug
  • Moeite en pijn bij tillen of dragen
  • Pijn bij het strekken van de rug

 

Wanneer het specifiek trainen van een instabiele rug zin heeft!

Er zijn een aantal factoren die van te voren kunnen voorspellen of je gebaat bent bij een speciaal trainingsprogramma voor een stabiele rug. Of dat een “gewoon” oefenprogramma waarschijnlijk net zo effectief is.

In de medische wereld noemen we dit Clincal Prediction Rules. Klinische waarde die kunnen voorspellen of je gebaat bent bij een bepaalde interventie. De waarden die kunnen bij een instabiele rug voorspellen of je gebaat bent bij een speciaal trainingsprogramma zijn;

  • Jonger dan 40 jaar
  • Je been hoger dan 90 graden gestrekt kunnen heffen (Straight Leg Raise >90)
  • Een schokkend bewegingsverloop in het buigen en strekken van je rug (“Aberant Movement” of “Instability Catch”)
  • Een positieve score op de Prone Instability test (uitgevoerd door een Fysiotherapeut, Manueel Therapeut)

 

Straight Leg Raise >90

YouTube voorvertoningsafbeelding

 

Aberant Movement of Instability Catch

YouTube voorvertoningsafbeelding

 

Prone Instability test

YouTube voorvertoningsafbeelding

 

Hoe meer van bovenstaande voorspellende factoren aanwezig zijn wanneer je duidelijke symptomen van een instabiele rug hebt. Hoe groter de kans dat het gericht trainen van je diepe rug en buikspier sterk aan te bevelen is!

 

Belangrijkste tip bij een instabiele rug!

Wanneer de symptomen uitwijzen dat er vermoeden is op een instabiele rug EN het blijkt dat het specifiek trainen van je diepe buik en rugspieren zinvol. Dan is het raadzaam om als eerste specifiek je diepe dwarse buikspier en diepe rugspier te gaan trainen.

Het trainen van je diepe dwarse buikspier is specifieke oefening die je wanneer je die goed onder de knie hebt goed kan gebruiken tijdens het doen van buikspieroefeningen en rugoefeningen.  Onderstaande video laat goed zien hoe je jouw diepe dwarse buikspier (TA, m. Transversus Abdominus) kan aanspannen!

 

YouTube voorvertoningsafbeelding

 

Stabiel of instabiele rug, altijd zinvol!

Ook als je geen instabiele rug hebt is het gebruiken en trainen van je diepe buikspier en rugspier erg zinvol! Het is een basis onderdeel bij het trainen in de Pilates, Yoga en Fysiotherapie.

Zo zijn er bij alle buikspieroefeningen essentiële tips die ervoor zorgen dat de oefeningen daadwerkelijk effect hebben! Datzelfde geldt bij het doen van rugoefeningen!

 

Hoe kan jij je diepe dwarse buikspier spannen? Laat in een reactie hieronder weten of het jouw makkelijk of moeilijk afgaat!

 

Bastin Hofman is de oprichter van de website lagerugpijnfysio.nl in 2013 en auteur van het boek “De Lage Rugpijn Herstel Methode”. In 2006 is hij afgestudeerd aan de Hogeschool van Utrecht als Fysiotherapeut en in 2011 als Master Manuele Therapie de SOMT te Amersfoort. Hij staat ingeschreven in het Centraal Kwaliteit Register (CKR) en BIG-Register als Fysiotherapeut en Master Manueel Therapeut. Ook is hij lid van het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie (KNGF).


Meer over

7 reacties op “Instabiele Rug?! De Belangrijkste Tip!


Comment author said

Door Linux VPS op 3 mei 2016 om 18:19

Dit is gelijk een van de belangrijkste tips bij bekkenpijn, de bekkenband. Ik heb al vrij snel een bekkenband aangeschaft, de fysio waar ik geweest ben heeft me geadviseerd daar naar te kijken. Ook las ik op internet dat veel mensen er baat bij hadden.

 

Comment author said

Door Bastin Hofman op 8 oktober 2016 om 11:38

Kan inderdaad een mooi middel zijn ter verlichting.

Voor structurele behandeling zou ook het versterken van de spieren erg belangrijk zijn.

Mvg Bastin

 

Comment author said

Door jch op 20 november 2016 om 14:53

Het kan zijn dat een bekkenband verlichting geeft, maar, indien er geen vormsluiting aanwezig is (doordat bekkenkam en sacrum niet goed op elkaar aansluiten), kan een bekkenband juist ook klachten verergeren. Dit was bij mij het geval en heb ik het alleen met de oefeningen van een fysiotherapeut moeten doen die gespecialiseerd was in bekkeninstabiliteit.

 

Comment author said

Door Bastin Hofman op 17 december 2016 om 12:20

Helemaal mee een. Afhankelijk van je reactie zou je direct kunnen merken wat een bekkenband doet met je klachten.

Maar daarnaast blijft het trainen van je bekkenbodem en diepe dwarse buikspieren toch wel het best om je bekken permanent stabieler te krijgen.

Mvg Bastin

 

Plaats een reactie


*